CÁCH THÔNG BÁO TIN KHÔNG VUI ( CÔNG THỨC S-P-I-K-E-S)


S – P – I – K – E – S Protocol
Thông báo những tin không vui
S – Setting
P – Perception
I – Invitation
K – Knowledge
E – Emotions
S – Strategy and Summary
Bad news at the doctor's office - The Boston Globe
S – Setting – Thiết lập – Đảm bảo một không gian thích hợp cho cuộc trò chuyện.
·        Đảm bảo cuộc trò chuyện ở một không gian không bị quấy rầy.
·        Chuẩn bị những gì phải nói và dự đoán phản ứng của người bệnh/gia đình.
·        Có một người thân (người mà người bệnh muốn) ở trong cuộc trò chuyện.
·        Ngồi gần người bệnh nhất và không có những rào cản vật lý giữa bạn.
·        Ngồi xuống, cố gắng bình tĩnh, giao tiếp bằng mắt.

P – Perception – Nhận thức – Đánh giá hiểu biết của người bệnh về độ nặng tình trạng bệnh của họ.
·        Hỏi người bệnh và gia đình về những gì đã biết.
“Nói với tôi bạn hiểu như thế nào về tình trạng của mình sau này.”
“Những bác sĩ đã nói gì với bạn?”
“Tôi muốn đảm bảo rằng chúng ta cùng hiểu về tình trạng của bạn, vì thế bạn có thể kể với tôi…”
·        Đánh giá mức độ hiểu biết của người bệnh và các thành viên trong gia đình.
·        Ghi chú những sự khác nhau giữa độ hiểu của người bệnh và những gì thật sự đúng.
·        Quan sát những dấu hiệu từ chối.

I – Invitation – Lời mời tham gia – Có được sự cho phép để thảo luận. “HỎI TRƯỚC KHI BẠN NÓI.”
·        Đặt những mục tiêu cho cuộc thảo luận – Hỏi người bệnh nếu họ muốn biết chi tiết về tình trạng bệnh/điều trị.
“Tôi muốn lướt qua chẩn đoán, có được không?”
“Hôm nay, kế hoạch của tôi là thảo luận về…..có được không?”
·        Chấp nhận quyền từ chối của người bệnh.
·        Cung cấp câu trả lời cho bất kỳ câu hỏi từ người bệnh/ các thành viên trong gia đình.

K – Knowledge – Kiến thức – Giải thích những sự thật
·        Tránh những thuật ngữ y khoa bằng cách giải thích những sự thật trong một thái độ mà người bệnh sẽ hiểu.
·        Không nên: “Bạn có một nhân mức độ 1ER/PR dương tính tổn thương 4 cm.”
·        Tốt hơn: “Bạn có một khối u kích thước khá tiển triển trên ngực của bạn.”
·        Lấp đầy những khoảng trống xuất hiện trong giai đoạn nhận thức.
·        Trình bày thông tin thành những phần nhỏ.
·        Sau mỗi phần, đánh giá mức độ hiểu của người bệnh.
“Bạn có đang theo dõi kịp không?”

E – Emotions – Những cảm xúc – Đáp ứng thấu cảm – Sự hỗ trợ
·        Thích ứng với những cảm xúc khi chúng xuất hiện
(Những người bệnh mà rất nhạy cảm sẽ không hiểu những gì bạn nói).
·        Sử dụng những câu hỏi mở và trực tiếp để tìm hiểu những gì bệnh nhân đang cảm thấy.
“Bạn có thể kể với tôi bạn cảm thấy thế nào?”
“Điều đó có làm bạn tức giận?”
·        Đáp ứng với những cảm xúc bằng sự thấu cảm và chấp nhận.
“Tôi có thể thấy bạn không mong đợi điều này.”
“Hầu hết mọi người sẽ chán nản khi phát hiện điều này.”
·        Sử dụng những câu như “Kể với tôi nhiều hơn”.
Người bệnh: “Tôi không biết tôi sẽ phải nói với những đứa con của tôi như thế nào.”
Thầy thuốc: “Kể cho tôi nghe tại sao.”
·        Cố gắng giữ những cảm xúc của chính bạn.
·        Tránh phản ứng với những sự đảm bảo hời hợt như thế này:
“Mọi chuyện rồi sẽ tốt thôi.”
“Tôi đã từng thấy nhiều phép lạ xuất hiện.”
Ghi chú: Bạn không nhất thiết phải có những cảm nhận giống như người bệnh hoặc bạn không cần phải đồng ý với những cảm xúc đó.

S – Strategy & Summary – Chiến lược và tóm tắt -  Kết thúc cuộc trò chuyện
Chiến lược
·        Quyết định kế hoạch y khoa tốt nhất cho người bệnh.
·        Đánh giá trong suy nghĩ của bạn hoặc làm rõ với người bệnh những mong đợi của họ về việc điều trị và kết quả.
·        Khuyến khích một chiến lược thực hiện như thế nào.
·        Hợp tác và đồng ý với kế hoạch.
·        Hỏi người bệnh về mức độ hiểu của họ về kế hoạch sắp tới.
·        Có một kế hoạch rõ ràng (viết tay) cho người bệnh mang về nhà.
Tóm tắt
·        Tóm tắt cuộc trò chuyện
·        Đề nghị trả lời những câu hỏi. (Chuẩn bị những câu hỏi khó):
Người bệnh: “Điều này có nghĩa là tôi sắp chết?”
Thầy thuốc: “Kể cho tôi nghe điều gì làm bạn nghĩ thế?”
Người bệnh: “Tôi có thể được chữa trị?”
Thầy thuốc: “Tôi xin lỗi phải nói rằng nó không giống thế. Mục tiêu của chúng ta là kiểm soát nó.”
Người bệnh: “Tôi có thể sống được bao lâu?”
Thầy thuốc: “Tôi có thể thảo luận điều đó với bạn, nhưng trước tiên cho tôi biết tại sao bạn hỏi thế?”

TB: có thể áp dụng ngay cả khi bạn không phải là thầy thuốc nhưng bạn phải có một hiểu biết, kiến thức nhất định. 

Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

DÁM BỊ GHÉT - Kishimi Ichiro và Koga Fumitake

Image
  Câu chuyện đối đáp giữa chàng thanh niên và triết gia. Xoay quanh học thuyết tâm lý của Alfred Adler – Tâm lý học cá nhân. 1. Khúc đầu tiên là tranh luận về mục đích và nguyên nhân. Đa số các triết thuyết hoặc những vấn đề trong cuộc sống thì mình hay giải thích theo “thuyết nguyên nhân”. Adller có 1 ý rất hay đó là thuyết mục đích, mỗi hành vi, hành xử của chúng ta đều nhằm 1 mục đích nào đó. Kể cả những vấn đề bức xúc, nỗi buồn, tranh luận chúng ta cũng nhằm 1 mục đích nào đó, chứ chúng ta không thể bao biện, giải thích lý do cho những vấn đề của mình. Con người không được tạo ra bởi những trải nghiệm của bản thân trong quá khứ, mà bởi ý nghĩa chúng ta gán cho những trải nghiệm đó. Điều quan trọng không phải anh được trao cho cái gì, mà là anh sử dụng cái đó như thế nào. 2. Mọi phiền muộn đều bắt đầu từ mối quan hệ giữa người với người. Cảm giác tự ti và phức cảm tự ti. Một cái thì mang ý nghĩa lành mạnh đó là cảm giác để chúng ta luôn cố gắng, phấn đấu. Còn một cái thì mang ý ...
Read more

ĐỜI BỪNG SÁNG KHI TA BIẾT LÃNG QUÊN - Marc Levy

Image
  Tiếp tục theo chân tiểu thuyết gia Marc Levy. Ở trong cuốn này đề cập đến định nghĩa: Theo cậu, hạnh phúc là gì? Trong tác phẩm thì có viết: “yêu và được yêu” Câu chuyện tình cảm của cô gái Adele mới tuổi đôi mươi với ông chú 45 tuổi. Cô gái là một thợ sửa đồng hồ chuyên nghiệp. Đồng hồ là nói đến thời gian. Nếu ta vội vã quá thì ta sẽ không sống trọn trong từng phút giây, hối hả quá ta sẽ không thưởng thức hết mọi hương vị. Cô gái cùng với chàng trai trẻ Jeremy trên chuyến hành trình đi thăm người yêu quá cố của cô gái, vừa mới qua đời. Cô kể cho chàng trai nghe về chuyện tình lệch tuổi của mình và người đàn ông hơn cô hẳn 20 tuổi. Cô rất yêu và rất thương ông ấy. Nhưng trong suy nghĩ của ông ấy không muốn cô gái bị mất đi tuổi xuân cũng như hạnh phúc khi ông ấy ra đi. Cô nàng vẫn cương quyết một lòng, vẫn luôn muốn lớn bằng tuổi của ông, suy nghĩ giống như ông. Cô là một thợ sửa đồng hồ chuyên nghiệp nên truyện ...
Read more

Liệu pháp tập trung vào giải pháp trong thời gian ngắn (Solution-Focused brief therapy – SFBT)

Image
  Không giống như các hình thức trị liệu truyền thống cần thời gian để phân tích các vấn đề, bệnh lý và các sự kiện trong quá khứ, Liệu pháp Tập trung vào Giải pháp thời gian ngắn (SFBT) tập trung vào việc tìm kiếm các giải pháp trong thời điểm hiện tại và tìm hiểu hy vọng của một cá nhân trong tương lai để tìm ra cách giải quyết nhanh hơn các vấn đề của họ. Phương pháp này áp dụng cách tiếp cận mà bạn biết mình cần phải làm gì để cải thiện cuộc sống của chính mình và với sự hướng dẫn và đặt câu hỏi thích hợp, bạn có thể tìm ra giải pháp tốt nhất. Khi nào nó được sử dụng SFBT có thể đứng riêng như một can thiệp trị liệu, hoặc nó có thể được sử dụng cùng với các phương pháp trị liệu và phương pháp điều trị khác. Nó được sử dụng để điều trị cho mọi người ở mọi lứa tuổi và nhiều vấn đề khác nhau, bao gồm các vấn đề về hành vi của trẻ em, rối loạn chức năng trong gia đình, ngược đãi trong gia đình hoặc lạm dụng trẻ em, nghiện ngập và các vấn đề về mối quan hệ. Mặc dù không phải là ...
Read more