Thay đổi tư duy - phần 1

 THE MINDSHIFT - Thay đổi tư duy

Mình vẫn giữ nguyên từ khóa tiếng anh của cô Barbara. Sau khi học được khóa học đầu tiên về “Learning how to learn” thì mình đã rất thích cái cách cô giảng cũng như là cách nhìn nhận một số vấn đề trong cuộc sống. Mọi người nên linh hoạt, thích ứng chứ đừng có khư khư tập trung vào những chuyên ngành mà mình đã học được. Việc học là việc theo mình suốt cả cuộc đời này để mình nâng cao giá trị bản thân, giảm sự lạc hậu cũng như là tiếp thu những kiến thức mới của thế giới. Khi mình nâng cao giá trị của bản thân thì cũng tương tự là mình sẽ nâng cao thu nhập của bản thân để có một cuộc sống sau này sung túc hơn, tận hưởng và trải nghiệm hết mọi thứ trong cuộc sống này.

Từ cái khóa học đầu tiên tôi thì tôi đã có được thêm những cách nhìn nhận mới về những vấn đề cuộc sống, công việc. Cũng như là tôi không ngại ngần học bất cứ điều gì hết. Tôi không cần phải đắn đo suy nghĩ là mình có đam mê hay không rồi học cái đó sẽ ra sao? Rồi ứng dụng như thế nào? Nói chung là cứ học và cứ áp dụng, thực hành, mở rộng vốn sống. Chứ không quá bó buộc bản thân ở một vị trí, một chuyên môn nhất định.

Tôi tiếp tục sang khóa học thứ 2 của cô là “The Mindshift” thì tôi thấy nó cũng gần như tương tự như khóa kia ở một số điểm cũng như một số kiến thức. Và cũng có những khái niệm khóa, mấu chốt được tóm tắt lại sau 4 tuần học. Tôi xin phép chia sẻ những khái niệm đó ra cũng như là ghi chú một vài dòng ở những khái niệm mà tôi tâm đắc. Nếu thấy dài quá thì tôi sẽ tách nó ra nhiều phần để cho các bạn đọc một cách nhanh nhất và ngắn gọn nhất. 

Key Topics from Week 1

·         Slow learners. By using persistence and flexibility, slow learners can see things that geniuses miss.

Ở đây nói về những người học một cách chậm rãi, từ từ. Thì cái này cũng giống y chang tôi luôn. Tôi không thể nào học một môn gì đó một mạch hoặc đọc một cuốn sách nào đó một mạch cho xong. Mà tôi thường chia nhỏ ra từng chương, từng bài để học. Nhưng mà cần cù thì bù thông minh, có công mài sắt có ngày nên kim. Các bạn cứ chia nhỏ ra và đọc từ từ thì tôi nghĩ nó cũng sẽ xong và các bạn cũng cảm nhận được nhiều hơn khi các bạn đọc từ từ. Ở những bạn học, đọc với một tốc độ nhanh thì đôi khi các bạn lại bỏ qua một số chi tiết, một số điểm hấp dẫn và các bạn cũng có thể bỏ qua việc trải nghiệm nội dung mình được đọc. Nên các bạn hãy cứ thoải mái, thong dong với cách học chậm rãi của mình để tận hưởng những điều tuyệt vời nhất mà những trang sách, những bài giảng mang lại cho các bạn.

·         Active learning. Try to actively do whatever you are trying to learn.

Học tập tích cực, chủ động. Cố gắng chủ động hơn nữa trong việc cố gắng học một điều gì đó. Bạn đang mong muốn học một điều gì đó thì hãy bay ngay vào google, tra từ khóa mà mình cần tìm kiếm, đọc tài liệu về điều đó. Song song với việc bạn đọc tài liệu về điều đó thì hãy đem nó ra vận dụng, thực hành để các bạn trải nghiệm những kiến thức mà mình học được. Có như vậy thì việc học tập tích cực, chủ động của bạn sẽ mang lại cho bạn những hiệu quả nhất định.

·         Mastery learning. Whether you learn it quickly or slowly, you can still learn it!

Ở cái câu này có nghĩa là bạn có thể học bất kỳ môn gì bạn muốn dù nó có khó đến đâu hoặc khả năng hiểu của bạn về môn đó có thể chậm hơn những bạn khác.

Ở đây tôi xin lấy một ví dụ về môn tiếng anh của tôi. Thật sự thì tôi biết là với một số bạn thì việc học tiếng anh rất căng thẳng cũng giống như việc đọc tài liệu bằng tiếng anh. Tôi bước vào với cái món ngoại ngữ này như thế nào? Đó là tôi chỉ việc bước vào, chậm rãi và từ từ. Những gì không dịch được không hiểu thì tôi dừng lại và tra cứu về nó. Mặc nhiên là tôi phải thiết lập trong tâm trí của tôi là không có từ “khó” trong vốn từ vựng của tôi và cứ thế dấn bước từ từ. Lâu dần thì tôi sẽ quen dần với điều đó và không còn cảm thấy khó khăn, khó chịu với cái anh ngoại ngữ này nữa. Tôi luôn có một tư duy đó là “Người khác làm được thì tôi cũng làm được”.

·         The value of your past. Seemingly unconnected knowledge from your past can bring unexpected assets to your work in the present. Remember—it's typical to feel incompetent when you first try to change.

Những gì bạn đã từng học trong quá khứ, một chút vốn sống nào đó của riêng bạn cũng có thể mang lại giá trị cho công việc hiện tại của bạn. Điều này được cô lấy ví dụ ở những bạn có những tài năng lẻ, những điều mà các bạn được trang bị khi làm một công việc gì đó trước đây. Tôi có thể lấy ví dụ như việc tôi có thể sử dụng máy vi tính thành thạo, tôi có làm quen với việc viết trang web, với việc cài đặt máy tính, với việc tạo ra những video có chèn nhạc. Thế là tôi dùng những kỹ năng đó cũng như đọc thêm trên mạng, xem thêm bên youtube là tôi có thể tạo ra những video đơn giản và upload lên kênh youtube của tôi. Cũng như là việc tôi tạo ra trang blog của mình. Đó là ví dụ về việc tôi thấy những kỹ năng bên lề của mình hữu ích trong việc tôi muốn làm thêm một điều gì đó, muốn trải nghiệm thêm điều gì đó.

·         Focused and diffuse modes of thinking bring very different insights into your learning.

Ở cái khái niệm này thì hơi khó để giải thích một cách cặn kẽ. Nhưng đây là một cơ chế vận hành của bộ não khi chúng ta giải quyết một số vấn đề, học một số kiến thức mới cũng như để suy nghĩ những điều gì hóc búa. Cơ chế này hoạt động ra sao? Nó sẽ là một sự tập trung cao độ (focuse) cho một việc gì đó mà bạn muốn suy nghĩ, muốn giải quyết và đi kèm với việc tập trung đó là sự thư giãn, sự khuyếch tán dòng suy nghĩ (diffuse) để bạn đỡ đau đầu, căng thẳng.

Nó giống như việc bạn muốn giải một bài toán, giải quyết một mục tiêu, giải quyết một sự lo lắng. Ban đầu thì bạn phải thật tập trung (focuse) để tìm ra câu trả lời cho điều khó khăn mà bạn đang gặp phải. Nhưng bên cạnh đó bạn cũng dành ra khoảng thời gian đi bộ, thư giãn, tập thể dục, nghe nhạc (diffuse) thì trong khoảng thời gian thư giãn này thì giải pháp có thể xuất hiện. Đây hoàn toàn là cơ chế vận hành của não bộ chúng ta.

·         Match passions with opportunities. It’s important to take a strategic as well as a passion influenced approach to your learning. Work to broaden, not just follow, your passions.

Để ý những đam mê của bạn với những cơ hội diễn ra trong đời sống thực tại. Bạn đừng quá gói gọn mình trong một sở trường, một lĩnh vực nhất định. Vì tiềm ẩn bên trong bạn còn có khả năng hơn thế nữa.

Đối với bản thân mình, ngay từ những năm học cuối cấp đại học mình cũng đã từng suy nghĩ rất nhiều về việc sau này ra trường thì tôi có thể làm được những lĩnh vực nào và chuyên môn tôi phải xây dựng cho mình như thế nào.

Việc tôi may mắn có được một công việc được sắp xếp trước cũng làm tôi không phải suy nghĩ, đắn đo nhiều lắm. Nhưng không phải vì thế mà tôi ỷ lại. Những năm đầu đi làm, tôi vẫn chọn hướng học hành, đọc thêm nhiều thứ khác và chọn cái món gì mình đam mê nhất để theo đuổi cả đời. Cũng chính vì việc theo đuổi cái mớ học thuật, đọc tùm lum các thể loại tài liệu, sách vở mà nó cũng trang bị cho tôi không ít nhiều kỹ năng, kiến thức. Để đến khi mà tôi thay đổi công việc thì tôi cũng không gặp nhiều trở ngại cho lắm trong vấn đề hội nhập nơi làm việc mới.

Và với tôi thì tôi cũng không có quá chủ quan với công việc mới, cũng vẫn tiếp tục chọn theo đuổi thêm một chuyên ngành khác nữa. Một phần để làm tăng giá trị bản thân, một phần khác cũng là để làm cho đời sống thêm phong phú. Đó cũng là một biện pháp dự phòng chẳng may tôi chuyển đổi công việc một lần nữa.

Tôi rất là thích cái ý là đừng chỉ theo đuổi đam mê của bạn mà hãy mở rộng nó ra, hãy làm cho nó phong phú hơn. Vì tất cả mọi người đều giống như nhau cả thôi, anh làm được thì tôi cũng làm được.

·         The role of the environment around you. Who you hang out with, and the environment you live and work in, can make a difference in your behavior. Occasional small disruptions, as with the clinking in a coffee shop, can sometimes enhance bigger picture learning. Also, complex systems shouldn't just be memorized.

Đoạn này khá là dài dòng nhưng chúng ta chỉ nên để ý đến một từ khóa là vai trò của môi trường sẽ ảnh hưởng như thế nào đến suy nghĩ cũng như sự thành công của chúng ta. Ngay từ khi còn đi học đại học thì tôi cũng đã thử một số cách học tập và giờ tôi nghiệm lại thì đúng là nó cũng có yếu tố môi trường, những người mà ta tiếp xúc cũng vô cùng ảnh hưởng đến sự thành công của chúng ta.

Lúc mà còn thời sinh viên, đại học thì tôi cũng đã thấy mấy bạn sinh viên năm trên trải bạt, ngồi học ở quanh khuôn viên nhà trường. Thế là tôi cũng bắt chước, mặc dù có những ngày không có tiết học nhưng tôi cũng ráng lết lên trường để kiếm một góc nào đó và trải tấm bạt ra để đọc sách, học bài. Nhìn chung với một môi trường mà thấy xung quanh mình ai nấy cũng đều chăm chú học, đọc là tự dưng nó cũng bắt ép mình phải học, phải đọc. Chứ mà tôi ở chỗ trọ là tôi chưa chắc đã lo tập trung vô việc học. Bởi vì 2 năm đầu đại học, tôi ở một chỗ trọ khá là ấm áp tình anh em nhưng không gian thì hơi nhỏ một xíu. Nên nhiều lúc cần học và để tập trung một cách tối ưu thì cũng khó. Mãi sau này năm thứ 3,4 thì tôi chuyển sang chỗ ở mới thì không gian nơi đó tuyệt vời hơn, rộng hơn một chút nên tôi có thể chuyên tâm, tập trung vào việc học của mình.

Với tôi cũng hay chơi với những bạn mà siêng học, ở trường cũng như ở chỗ ở. Nên đó cũng là một điểm hay cho tôi vì những bạn này cũng chịu khó học hành, làm động lực cho mình phải noi theo. Cũng nhờ những người bạn ở chung chỗ trọ mà tôi phát triển thói quen đọc sách. Mua không biết bao nhiều là sách về đọc trong thời sinh viên ấy.

Sau này khi ra trường, về một miền quê để làm việc thì đúng là cũng không có môi trường thật thuận lợi cho việc nâng cao tri thức cũng như năng lực của bản thân. Chính vì thế là tôi hay ngồi ra một góc hoặc dành một khoảng thời gian nào đó, tự đọc thêm tài liệu và học online các khóa học của nước ngoài. Cũng chính thời gian này được quen với một cô giáo thạc sĩ, cũng học được từ cô khá nhiều và cô cũng khá là giỏi nên tôi quyết tâm học hành sao cho bằng cô.

Khi tôi đổi môi trường làm việc thì tôi cũng được tiếp xúc với một số thầy cô, bạn bè đồng nghiệp với nhiều kiến thức, năng lượng cho tôi học tập, hứng khởi. Nhưng tôi cũng không quên tạo cho mình một không gian riêng tư để tập trung vào việc nâng cao tri thức của bản thân.

Nói tóm lại, tôi thấy rằng môi trường, con người mà bạn tiếp xúc thì cũng sẽ mang theo dòng năng lượng, sự thành công đến với bạn. Và bạn cũng đừng bao giờ quên tạo ra một môi trường cho chính riêng bạn. Cái này giống ông Gia Cát Lượng lúc mà ông chưa tìm được một đấng minh quân để mà phó tá thì ông nói: “Nếu không tìm được một vị minh chủ xứng đáng thì ta thà tự tạo ra minh chủ cho chính mình” Câu nói đó của ông thật là tuyệt vời.

Link khóa học trên coursera

https://www.coursera.org/learn/mindshift?