ĐỨA CON CÓ TÊN LÀ NÃO BỘ
Người ta thường nói rằng:
- Con hư tại mẹ
- Thương cho roi, cho vọt,
ghét cho ngọt, cho bùi.
Nhưng mà nếu bộ não chúng
ta hư thì đổ tội cho ai đây?
Nay tôi mượn hình ảnh người
con trong gia đình để nói về não bộ của chúng ta. Não bộ là một cơ quan để điều
khiển mọi cảm xúc, suy nghĩ và hành vi của con người chúng ta. Tuy nhiên chúng
ta có biết rằng nếu chúng ta sử dụng đứa con này một cách tốt nhất thì nó có thể
mang lại cho chúng ta những hạnh phúc, thành công sau này.
Nay tôi chỉ nói về khía cạnh
nhận thưởng (reward) của não bộ. Nó cũng giống như việc chúng ta đi làm, đi học
được nhận những phần thưởng khi chúng ta làm tốt, học giỏi. Đó như là một nguồn
động viên, khích lệ tinh thần chúng ta làm việc hăng say và hiệu quả.
Cũng giống như thế, việc
chúng ta bắt não bộ làm việc, học hành, nghiên cứu thì cũng phải cho nó những
phần thưởng để khích lệ tinh thần của nó và giúp chúng ta làm việc hiệu quả
hơn. Đối với não bộ thì phần thưởng cũng chỉ đơn giản là những cảm giác thư
giãn, giải trí. Giống như việc chúng ta chơi thể thao, nghe nhạc, trồng cây,
nuôi cá,v…v.. cũng là một phần thưởng dành cho não bộ. Hoặc có thể kể thêm nữa
là việc xem youtube, lướt facebook, zalo, instagram,… cũng là những phần thưởng
dành cho não bộ.
Nhưng có một điều chúng
ta cần phải lưu ý là việc chúng ta nuông chiều não bộ, tặng cho nó nhiều phần
thưởng quá, cưng đứa con tinh thần này nhiều quá thì đó cũng là một điều không
tốt lắm. Vì việc đó sẽ làm cho nó quen, ỷ lại và mỗi lần bắt nó làm việc, hoạt
động thì nó không chịu, chỉ muốn vui chơi, giải trí. Chính những điều đó sẽ làm
cho bản thân chúng ta hoạt động, làm việc và học hành kém đi.
Có thể kể ra những ví dụ
liên quan đến việc cưng chiều đứa con này. Như là chúng ta cứ suốt ngày lướt
facebook, zalo. Đi đến đâu cũng móc cái điện thoại ra và lướt, lướt liên tục
cho đến khi thành thói quen luôn. Còn có việc nữa là nhậu nhẹt, cà phê, cà pháo
riết rồi cũng dần thành quen. Ngày nào không nhậu thì không chịu được, không ra
quán cà phê nói tào lao ba thứ chuyện trên trời dưới đất thì cũng không chịu được.
Vân vân và vân vân. Mấy thí dụ kể trên đây thì cũng không phải là chê mạng xã hội
hay là việc cà phê, nhậu nhẹt nhưng mà nên giữ nó ở một chừng mực nhất định thì
chúng ta sẽ không quá nuông chiều não bộ của mình.
Kết luận lại một điều là
con hư tại ai? Và việc chúng ta thương yêu, quan tâm đứa con “não bộ” này một
cách hợp lý sẽ là điều kiện để giúp chúng ta tối ưu hóa bản thân. Cho phần thưởng
cũng ở mức vừa phải, ngoài ra còn phải bắt chúng làm việc. Có kết hợp hài hòa
như thế thì chúng ta sẽ phát triển đến mức tối ưu và thành công.
.jpg)
Comments
Post a Comment