SỐNG TÍCH CỰC (5 CÁI BẪY CỦA SUY NGHĨ)


Mình đang tiếp tục theo học một khóa học của ĐH Pennsylvania về resilience (hay còn gọi là phục hồi cơ thể) để các bạn cảm thấy thoải mái, yêu đời và vượt qua được những lo lắng, những biến cố trong cuộc sống. Nay học đến đoạn những cái bẫy thường gặp trong suy nghĩ của chúng ta làm chúng ta lo lắng, buồn phiền thậm chí dẫn đến chán nản, chán chường, suy sụp trầm trọng.
5 cái bẫy là: phán đoán suy nghĩ (mind-reading), bản thân (me), bọn họ (them), suy nghĩ thảm họa, sự bất lực (helplessness).
How to Avoid Thinking Traps: Boost your Resilience - Kevin Pokorny ...
Mà trước khi chúng ta đến những cái bẫy này thì chúng ta sẽ có những tình huống trong cuộc sống để chúng ta ngẫm thử coi chúng ta có từng bị dính bẫy này hay không?
- Bạn gặp xung đột trong một mối quan hệ (bạn bè, người yêu, người thân, đồng nghiệp,..)
- Bạn bị chê vì hoàn thành công việc kém.
- Bạn nhận được cuộc gọi từ trường học về đứa con của bạn
- Người ta nói bạn làm người ta tổn thương.

Phán đoán suy nghĩ: khẳng định bạn biết người khác đang nghĩ gì hoặc mong người khác biết bạn đang nghĩ gì.
Kiểu như trong một tình huống tranh cãi, hoặc một mối bất hòa, hoặc một nỗi buồn phiền của bạn hoặc của người khác. Nếu bạn hoặc người khác cứ đoán mò về suy nghĩ của đối phương thì đôi khi không phải là cách giải quyết tốt nhất. Cách hay nhất là bạn hãy hỏi và chia sẻ cho nhau những suy nghĩ của cả hai. Điều này rất tốt cho bạn trong các mối quan hệ như gia đình, bạn bè, đồng nghiệp,… Và bạn sẽ cảm thấy thoải mái hơn nếu bạn có một nỗi buồn, một nghi ngờ, một lo lắng nào đó thì đừng ngại chia sẻ vì người ta không có đoán được bạn đang nghĩ gì đâu. Nói chung hãy cố gắng chỉnh sửa lối suy nghĩ này thì sẽ giúp chúng ta được rất nhiều vấn đề trong đời sống. Cũng giống như trong chuyện tình cảm, nếu bạn yêu người ta thì nói bạn yêu người ta và nên đặt câu hỏi chứ đừng đoán mò, điều này sẽ tốt cho các bạn.

Bản thân: bạn là nguyên nhân duy nhất của những thất bại và vấn đề của bạn và bạn gây hại cho người khác.
Nghĩa là bản cảm thấy mọi điều tội lỗi, xấu xa, vô dụng của mình đều do chính bản thân mình gây ra. Lúc đó có lẽ bạn sẽ cảm thấy suy sụp lắm đấy.

Bọn họ: những người khác hoặc những lý do khác như là điều kiện, môi trường, xã hội là nguyên nhân duy nhất dẫn đến những thất bại và vấn đề của bạn.
Cái này thì hơi ngược lại hoàn toàn vấn đề trên. Điều này liên quan rất nhiều đến việc bản đổ hết mọi lỗi lầm cho hoàn cảnh, con người mà không phải là bạn.
Nói chung trong hai cái bẫy trên thì chúng ta phải nhận ra một điều rằng có những yếu tố ngoài ý muốn, có những điều chúng ta không thể tránh khỏi và chúng ta cũng nên nhận một phần trách nhiệm. Như vậy thì chúng ta mới thoát khỏi những suy nghĩ tiêu cực, tồi tệ và chúng ta bắt đầu tiếp tục lại và nhìn nhận mọi thứ một cách tổng quát.

Suy nghĩ thảm họa: ngẫm nghĩ, nghĩ liên tục về kết quả tồi tệ, trường hợp xấu nhất mà hoàn toàn phi lý của một tình huống.
Điều này giống như lúc nào bạn cũng nghĩ tệ lắm, tệ lắm, thất bại, thất bại thôi. Đó là những suy nghĩ tiêu cực khi bạn chưa bắt tay vào vấn đề, vào công việc mà bạn đã gắn nhãn cho nó như thế rồi. Giống như việc bạn chưa thử mà bạn đã nghĩ là không được. Kiểu như bạn muốn trúng vé số mà bạn lại chẳng chịu mua tờ vé số,…Vẫn biết là những điều tồi tệ có thể xảy ra, nhưng trước tiên chúng ta cần phải chuẩn bị thật tốt, thật kỹ thì những xác suất đó vô cùng nhỏ, hoặc nếu có thì chúng ta vẫn nên thử lại lần nữa, lần nữa.

Sự bất lực: những sự kiện tiêu cực sẽ tác động đến tất cả các lĩnh vực trong cuộc sống của bạn và bạn không kiểm soát được.
Điều này có nghĩa là khi bạn bị thất bại trong một vấn đề thì bạn cứ bị cái sự thất bại đó làm cho bạn lo lắng hết các vấn đề còn lại trong cuộc sống, và bạn nghĩ tôi thật tệ, sẽ không làm được việc gì hết. Giống như bạn có một căn bệnh, mà bạn cứ lo lắng cho căn bệnh đó rồi lại bỏ quên bao nhiêu thứ khác tốt đẹp bên bạn….

Trên đây là 5 cái bẫy của suy nghĩ mà chúng ta thường mắc phải. Và hướng của các bạn giải quyết một số ví dụ trên như thế nào? Các bạn có từng mắc phải những cái bẫy như thế không? Hoặc bạn có phương pháp giải quyết tích cực nào không, kinh nghiệm của riêng cá nhân bạn.

Những chia sẻ trên là về sự suy nghĩ tích cực, lạc quan. Còn mỗi người trong chúng ta cũng có một kinh nghiệm riêng của mình.


Popular posts from this blog

DÁM BỊ GHÉT - Kishimi Ichiro và Koga Fumitake

ĐỜI BỪNG SÁNG KHI TA BIẾT LÃNG QUÊN - Marc Levy

Liệu pháp tập trung vào giải pháp trong thời gian ngắn (Solution-Focused brief therapy – SFBT)